Małgorzata Krzystała-Łątka

Teleskop Jamesa Webba przygląda się nie tylko najdalszym zakątkom wszechświata. Sporą część najpiękniejszych obrazów stanowi nasz Układ Słoneczny. Tym razem teleskop dostrzegł coś naprawdę intrygującego ー ogromny strumień powietrza, szybszy niż huragan 5. kategorii na Ziemi. Poruszał się on nad równikiem Jowisza, powyżej głównych warstw chmur. Odkrycia dostarczają sporo nowych informacji na temat gigantycznej planety, której wcale nie znamy tak dobrze, jak mogłoby się wydawać.

Możliwości przyrody już nie raz zaskoczyły naukowców. Tym razem okazało się, że nawet największe katastrofy nie są w stanie zatrzymać procesu odradzania. Zdaniem badaczy z Uniwersytetu Kalifornijskiego, lasy mogą wykształcić w sobie odporność na pożary. Potwierdziły to badania palinologiczne prowadzone w skupiskach leśnych w Górach Skalistych. Skąd wzięły się te niezwykłe zdolności roślin?

Nowe badania dotyczące snu przyniosły zaskakujące wyniki. Okazuje się bowiem, że jego dodatkowe minuty mogą być sekretnym narzędziem dla mózgu, a w niektórych przypadkach są w stanie poprawić funkcje poznawcze. Do tej pory sądzono, że kilkuminutowe dodatkowe drzemki mają negatywny wpływ na wzorce snu oraz na ciało człowieka. Naukowcy z Uniwersytetu w Sztokholmie i Uniwersytetu Monash z Australii doszli jednak do innych wniosków.

Pando to ogromny las osikowy, który tworzy 47 tysięcy drzew. Jego powierzchnię można porównać do 30 boisk piłkarskich. Drzewa są ze sobą połączone korzeniami, w ten sposób tworząc jeden, wspólny organizm, wyjątkowy przynajmniej z kilku względów. Jest on nie tylko najstarszy, ale jednocześnie najcięższy na Ziemi. Naukowcy szacują jego wiek na około 16 tysięcy lat, zaś wagę na 6 tysięcy ton. Ostatnio okazało się, że las wydaje także niesamowite dźwięki.

Cykl menstruacyjny można opisać jako nieustanne przypływy i odpływy hormonów. Mają one kolosalny wpływ nie tylko na układ rozrodczy. Okazuje się, że kształtują również mózg. Naukowcy z University of California Santa Barbara postanowili sprawdzić, jakie zmiany strukturalne zachodzą w tym narządzie w poszczególnych fazach cyklu. Badacze odkryli, że dotyczą one różnych regionów, w tym białej masy mózgowej i kory mózgowej.

Mózg każdego człowieka składa się z tego samego gwiezdnego materiału, który tworzy wszechświat. W 2016 roku ukazało się badanie, które pokazuje, że łączy nas dużo więcej. Wspólnym elementem ma być zasada entropii. Oznacza to, że zarówno ludzkie mózgi, jak i kosmos mają być zaprogramowane w sposób maksymalizujący nieporządek. Świadomość człowieka jest w takim przypadku jedynie efektem ubocznym. 

Francja słynie z wielu historycznych skarbów. Niewiele osób jednak wie o tym, że skrywa  jedno z najstarszych miejsc w Europie. Nekropolia w Bougon najprawdopodobniej powstała około 4700 r. p.n.e. To nieprawdopodobne świadectwo kultury neolitycznej, dzięki któremu jesteśmy w stanie lepiej poznać historię starożytną naszego kontynentu. Nekropolię tworzą kurhany pełniące funkcje monumentalnych grobowców. Ukrywają one tajemnice dawnych cywilizacji.

Jesienne miesiące to doskonały czas na leśne wycieczki. Wrześniowa i październikowa pogoda była do tej pory dość łaskawa, dzięki czemu mogliśmy cieszyć się tym co najlepsze podczas tej pory roku. Sporo drzew wciąż zaskakuje soczystą zielenią, jednak w ciągu ostatnich tygodni łatwo zauważyć coraz szybsze opadanie liści. Każdy z nich jest prawdziwą wizytówką rośliny. Warto zatem przyjrzeć się, co takiego szeleści nam pod stopami, bo bogactwo polskich lasów jest naprawdę zaskakujące!

Prawo ruchu, grawitacji, termodynamiki oraz elektromagnetyzmu to najbardziej znane prawa fizyki, które tłumaczą zjawiska zachodzące w przestrzeni i czasie. Naukowcy z Cornell University i Carnegie Institution for Science twierdzą, że aby lepiej wytłumaczyć niektóre procesy zachodzące w ewoluującym świecie potrzebne jest zastosowanie jeszcze jednego prawa, które do tej pory nie zostało opisane. Dotyczy ono nie tylko życia na Ziemi, ale również złożonych kosmicznych układów.

Październik szykuje sporo atrakcji dla miłośników astronomii. Każdego roku mogą oni podziwiać niesamowite nocne zjawiska, które często da się uchwycić gołym okiem. W ciągu najbliższych dni warto obserwować nocne niebo, bowiem pojawią się na nim Orionidy. To pozostałości po komecie Halleya. Kiedy będą najlepsze warunki do oglądania spadających meteorytów?

Słońce ma około 4,6 miliarda lat. Ten wiek oszacowano na podstawie innych obiektów znajdujących się w Układzie Słonecznym, które powstały w podobnym okresie. Zdaniem naukowców jego śmierć nastąpi za około 10 miliardów lat. Badacze uważają, że w tym czasie ludzie nie będą już żyć na Ziemi. Jak mają wyglądać ostatnie dni Słońca?

Naukowcy odkryli kawałek skały z tajemniczymi znakami, który czekał na zbadanie przez 4000 lat. Archeolodzy określili go jaką “mapę skarbów” i zamierzają wykorzystać do znalezienia starożytnych miejsc w północno-zachodniej Francji. Zdaniem badaczy jest to najstarsza mapa Europy. Obecnie trwają badania nad zrozumieniem dziwnych rycin. Najprawdopodobniej informują one o miejscach, gdzie znajdują się zaginione pomniki.

Grenlandia to jeden z kluczowych obszarów, jeśli chodzi o przyszłość naszej planety. Pokrywające ją wielokilometrowe warstwy lodu jednocześnie stanowią potencjalne zagrożenie dla Ziemi, bowiem w razie ich stopienia, poziom morza podniósłby się o około 7 metrów. Choć ten scenariusz wydaje się być nieprawdopodobny, w praktyce jest realny, o ile nie uda się nam ograniczyć dalszego ocieplenia planety. Zdaniem naukowców mamy jeszcze szansę na ratunek.

W naukowych kręgach od pewnego czasu istnieje alternatywna koncepcja grawitacji, znana jako zmodyfikowana dynamika Newtona. Ma ona wyjaśniać kosmiczne anomalie, które wcześniej wskazywały na istnienie dziewiątej planety w odległych rejonach Układu Słonecznego. Zdaniem niektórych naukowców to, co zostało uznane za masywny obiekt, w rzeczywistości jest dowodem na to, że w tym obszarze grawitacja działa w inny sposób.

4 maja 2022 roku lądownik NASA InSight wykrył kolosalne trzęsienie na Marsie o sile 4,7 w skali Richtera. Okazało się, że był to wynik niesamowitej aktywności tektonicznej w skorupie marsjańskiej. To do tej pory największe trzęsienie jakie zidentyfikowano na tej planecie. Zespół badaczy z Uniwersytetu Oksfordzkiego był zdziwiony jego źródłem, bowiem Mars nie ma płyt tektonicznych.