nagroda Nobla

Wielkie światowe poruszenie, bezsilna wściekłość PRL-owskich władz i robotnicze toasty wznoszone szampanem. 40 lat temu Lech Wałęsa otrzymał Pokojową Nagrodę Nobla. Do całego świata słowami noblisty przemówiła jednak jego żona, Danuta Wałęsa. "Od wizyty w Oslo już nigdy czegoś podobnego nie przeżyłam" - wspominała. 

Amerykanka prof. Claudia Goldin z Uniwersytetu Harvarda została laureatką Nagrody Nobla w dziedzinie nauk ekonomicznych za badania na temat sytuacji kobiet na rynku pracy - ogłosił w poniedziałek komitet noblowski Królewskiej Szwedzkiej Akademii Nauk.

Tegoroczną laureatką Pokojowej Nagrody Nobla za „walkę z uciskiem kobiet w Iranie i walkę na rzecz promowania praw człowieka i wolności wszystkich ludzi” została Narges Mohammadi. Mohammadi blisko współpracuje z inną irańską laureatką Pokojowej Nagrody Nobla Szirin Ebadi (nagrodzona w 2003 r.), która założyła teherańskie Centrum Obrońców Praw Człowieka. Tegoroczna laureatka dołączyła do tej organizacji w 2003 r., a później została jej wiceprezeską.

Nagroda Nobla 2023 w dziedzinie literatury została przyznana norweskiemu autorowi Jonowi Fosse „za jego nowatorskie sztuki i prozę, które dają wyraz niewysłowionemu”.

Nagrodę Nobla w dziedzinie chemii otrzymali w środę trzej naukowcy pracujący w USA: Moungi G. Bawendi, Louis E. Brus oraz Alexei I. Ekimov - za odkrycie i syntezę kropek kwantowych, najmniejszych cząstek w nanotechnologii.

Królewska Szwedzka Akademia Nauk, której eksperci zasiadają w komitecie noblowskim, rozesłała w środę rano nazwiska laureatów Nagrody Nobla z chemii przed ogłoszeniem werdyktu. Według przedstawiciela komitetu "to pomyłka", a decyzja formalnie nie została jeszcze podjęta.

Odkrycie noblistów nie tylko pozwoliło na późniejsze opracowanie szczepionek przeciw COVID-19 w oparciu o technologię mRNA, ale też kolejnych kandydatek na szczepionki przeciw różnym chorobom zakaźnym, a także nowoczesnych kandydatów na leki przeciwnowotworowe - powiedział PAP prof. Piotr Rzymski.

Dzięki kilku modyfikacjom modele podobne do ChatGPT mogłyby usprawnić sztukę wskazywania przyszłych laureatów Nagrody Nobla - pisze Gemma Conroy na łamach "Nature".

Nobel 2023 z medycyny przyznany. Nagrodę otrzymali Katalin Karikó oraz Drew Weissman za odkrycia, dzięki którym powstały szczepionki przeciw koronawirusowi.

Fundacja Noblowska w Sztokholmie poinformowała w piątek o podwyższeniu do historycznego poziomu wartości Nagrody Nobla - z 10 mln do 11 mln koron (ok. 920 tys. euro) w każdej z sześciu dziedzin. Nazwiska tegorocznych laureatów Nagrody Nobla zostaną ogłoszone na początku października.