Patryk Rozmus

Tajemnicza anomalia grawitacyjna pod Antarktydą. Naukowcy odkrywają jej źródło

7 marca 2026, 11:07
Tajemnicza anomalia grawitacyjna pod Antarktydą. Naukowcy odkrywają jej źródło
Grawitacja zwykle wydaje się czymś stałym i niezmiennym, jedną z podstawowych sił natury, na której można polegać. W rzeczywistości jednak jej natężenie nie jest wszędzie takie samo. Na powierzchni Ziemi występują niewielkie różnice w sile grawitacji, a jedno z najbardziej niezwykłych miejsc znajduje się pod lodami Antarktydy. Naukowcy od dawna wiedzą, że właśnie tam znajduje się najsilniejsza na Ziemi tzw. anomalia grawitacyjna, często określana jako „dziura grawitacyjna”. Nowe badania pozwoliły wreszcie wyjaśnić, w jaki sposób powstała.

Sztuczna inteligencja pomaga okiełznać plazmę. Naukowcy coraz bliżej energii z fuzji jądrowej

7 marca 2026, 11:02
Fuzja jądrowa od lat uznawana jest za jedno z najbardziej obiecujących źródeł energii przyszłości. To właśnie dzięki niej świeci Słońce, a naukowcy próbują odtworzyć ten proces na Ziemi. Jeśli się to uda, ludzkość zyska niemal niewyczerpane i bezemisyjne źródło energii. Badacze z Uniwersytetu Florydy pracują nad tym, by przybliżyć tę wizję do rzeczywistości. W swoich badaniach wykorzystują sztuczną inteligencję i potężny superkomputer HiPerGator, który pomaga analizować zachowanie plazmy w reaktorach fuzyjnych.

Fizycy odkryli „magnetyzm zegarowy” w kryształach o grubości jednego atomu

7 marca 2026, 10:54
Naukowcy po raz pierwszy zaobserwowali zestaw niezwykłych faz magnetycznych w materiale o grubości zaledwie jednej warstwy atomów. Odkrycie potwierdza ważny model teoretyczny opisujący magnetyzm w dwóch wymiarach i może w przyszłości pomóc w opracowaniu ultrakompaktowych technologii. Wyniki badań opublikowano w czasopiśmie Nature Materials.

Dlaczego koty tak często chorują na nerki? Naukowcy odkryli możliwą przyczynę

6 marca 2026, 10:38
Przewlekła choroba nerek to jedno z najczęstszych i najpoważniejszych schorzeń dotykających starsze koty. Choć weterynarze od dawna obserwują tę zależność, przyczyny większej podatności kotów na problemy z nerkami nie były do końca jasne. Nowe badania naukowców z Uniwersytetu w Nottingham rzucają na tę zagadkę zupełnie nowe światło. Badacze odkryli, że w komórkach nerek kotów domowych gromadzą się nietypowe tłuszcze, które bardzo rzadko występują u innych ssaków. Co zaskakujące, ich obecność można zauważyć już u młodych zwierząt.

Teraherce i prędkości do 1000 km/h. Naukowcy przyspieszają rozwój technologii 6G

5 marca 2026, 09:12
System łączności mobilnej 5G dopiero się rozwija, a naukowcy już intensywnie pracują nad jego następcą. Nadchodząca generacja sieci – 6G – ma zapewnić znacznie wyższe prędkości transmisji danych i obsłużyć ogromną liczbę nowych zastosowań, od przemysłu i transportu po zaawansowane systemy społeczne. Jednym z kluczowych wyzwań jest jednak dostęp do odpowiednio szerokich zasobów częstotliwości.
Reklama

Nowa metoda pomiaru tempa rozszerzania się Wszechświata. Fale grawitacyjne mogą pomóc rozwiązać jedną z największych zagadek kosmologii

5 marca 2026, 09:04
Od niemal stu lat wiemy, że Wszechświat się rozszerza. Już w latach 20. XX wieku astronomowie zauważyli, że odległe galaktyki oddalają się od nas, a tempo tego procesu opisuje tzw. stała Hubble’a. Choć jej pomiar jest jednym z kluczowych zadań współczesnej kosmologii, naukowcy wciąż nie są zgodni co do jej dokładnej wartości.

Dlaczego tak łatwo się rozpraszamy? Naukowcy wskazują na rytmy pracy mózgu

5 marca 2026, 06:55
Czy zdarza ci się sprawdzać telefon w trakcie pracy albo tracić koncentrację przez wyskakujące powiadomienia? Najnowsze badania sugerują, że nie zawsze wynika to z braku dyscypliny. Winny może być… naturalny rytm pracy naszego mózgu.

Dlaczego tak szybko wymieniamy elektronikę? Problem elektroodpadów rośnie

4 marca 2026, 09:30
Ilość elektroodpadów wytwarzanych przez Kanadyjczyków może podwoić się jeszcze przed końcem tej dekady – wynika z nowych badań naukowców z Uniwersytetu w Waterloo. Choć wiele urządzeń działa sprawnie przez lata, często są one wymieniane znacznie wcześniej, niż byłoby to konieczne. Badacze przeprowadzili ogólnokrajowe badanie ankietowe dotyczące sposobu korzystania z elektroniki oraz jej wymiany i utylizacji. Okazało się, że aż 64 proc. konsumentów wymienia sprzęt z powodów innych niż awaria czy całkowite przestarzenie technologiczne. To oznacza, że duża część powstających elektroodpadów mogłaby w ogóle nie powstać.

Czy hydrożel stanie się implantem kostnym przyszłości?

4 marca 2026, 09:23
Naukowcy pracują nad nową generacją implantów kostnych, które mogą znacząco poprawić leczenie poważnych złamań i ubytków kości. Badacze z ETH Zurich opracowali innowacyjny materiał w postaci hydrożelu – substancji przypominającej galaretkę – który może w przyszłości posłużyć do tworzenia spersonalizowanych implantów wspomagających regenerację kości.

Czy da się przewidzieć następną pandemię? Naukowcy wykorzystują AI, by tropić wirusy przyszłości

4 marca 2026, 07:16
Jeszcze latem 2019 roku większość świata nie słyszała o koronawirusie. Tymczasem dwaj młodzi badacze z Uniwersytetu Georgetown już zastanawiali się nad tym, skąd może nadejść kolejna pandemia. Tworzyli matematyczne modele opisujące, w jaki sposób wirusy przechodzą między gatunkami zwierząt i przenikają do ludzi. Wykorzystywali do tego uczenie maszynowe – czyli to, co dziś powszechnie nazywamy sztuczną inteligencją.
Reklama

Fotowoltaika: Nowa metoda poprawia wydajność perowskitowych ogniw słonecznych

2 marca 2026, 09:56
Perowskitowe ogniwa słoneczne od kilku lat uchodzą za jedną z najbardziej obiecujących technologii przyszłości w energetyce odnawialnej. Są tanie w produkcji, lekkie i mogą osiągać bardzo wysoką sprawność. Naukowcy z Chińskiej Akademii Nauk opracowali właśnie nową metodę, która może znacząco poprawić ich wydajność oraz ułatwić produkcję na dużą skalę.

Nanotechnologia w walce z „wiecznymi chemikaliami”. Nowa metoda oczyszczania wody z PFAS

2 marca 2026, 09:45
Substancje PFAS, nazywane często „wiecznymi chemikaliami”, stały się jednym z najpoważniejszych problemów środowiskowych naszych czasów. Zanieczyszczają wody gruntowe, rzeki i wodę pitną, a ich obecność wykrywa się już u milionów ludzi na całym świecie. Teraz naukowcy opracowali obiecującą metodę, która może znacząco poprawić skuteczność ich usuwania. Badacze z Uniwersytetu Flinders w Australii zaprezentowali nowy materiał zdolny do wychwytywania nawet tych form PFAS, które dotychczas były szczególnie trudne do usunięcia.

Radar mniejszy niż ziarnko piasku. Tak może wyglądać technologia 6G

22 lutego 2026, 19:02
Naukowcy z japońskiego Institute of Science Tokyo opracowali miniaturowy układ radarowy, który może odegrać ważną rolę w przyszłych sieciach bezprzewodowych Beyond 5G i 6G. Nowy chip jest nie tylko niezwykle mały i energooszczędny, ale także potrafi bardzo precyzyjnie „widzieć” otoczenie – co otwiera drogę do nowych zastosowań w inteligentnych miastach, przemyśle i Internecie Rzeczy.

Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba zajrzał w górną atmosferę Urana. Naukowcy odkrywają jej trójwymiarową strukturę

22 lutego 2026, 18:50
Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba po raz kolejny dostarczył przełomowych danych. Tym razem naukowcy po raz pierwszy stworzyli trójwymiarową mapę górnej atmosfery Urana, ujawniając, jak zmieniają się w niej temperatura oraz gęstość naładowanych cząstek. Wyniki badań pomagają lepiej zrozumieć, w jaki sposób tzw. lodowe olbrzymy rozprowadzają energię w swoich najwyższych warstwach atmosfery.

Jak zatrzymać emisje z torfowisk? Prosta zmiana może zamienić pola w pochłaniacze CO2

22 lutego 2026, 09:42
Torfowiska to jedne z największych naturalnych magazynów węgla na Ziemi. Jednak gdy są osuszane pod uprawy, zamiast chronić klimat – zaczynają emitować duże ilości dwutlenku węgla. Najnowsze badania z północnej Norwegii pokazują, że rozwiązanie może być zaskakująco proste: wystarczy podnieść poziom wody.

Ultraszybkie monitorowanie kubitów: krok bliżej do stabilnych komputerów kwantowych

21 lutego 2026, 07:30
Komputery kwantowe mają potencjał zrewolucjonizować naukę i technologię, od projektowania nowych leków po rozwiązywanie złożonych problemów optymalizacyjnych. Jednak droga do ich praktycznego zastosowania wciąż napotyka poważne przeszkody. Jedną z największych jest niestabilność podstawowych elementów tych maszyn, czyli kubitów. Naukowcy z Instytutu Nielsa Bohra (NBI) opracowali właśnie metodę, która pozwala obserwować ich zachowanie niemal w czasie rzeczywistym.

Ekstremalne warunki ujawniają nieznane właściwości czystych metali. Nowe odkrycie może zmienić projektowanie materiałów dla kosmosu i lotów hipersonicznych

21 lutego 2026, 07:06
Przez dziesięciolecia uczono studentów inżynierii i metalurgii jednej podstawowej zasady: podgrzewanie metalu sprawia, że staje się on miększy i łatwiejszy do kształtowania. To dlatego kowale rozgrzewają stal przed kuciem, a przemysł wykorzystuje wysoką temperaturę do formowania materiałów. Nowe badania pokazują jednak, że ta reguła nie zawsze obowiązuje. W pewnych ekstremalnych warunkach dzieje się coś zupełnie odwrotnego — czyste metale pod wpływem ciepła stają się… mocniejsze.

Mini-mózgi pod kontrolą elektroniki. Przełomowe narzędzie pozwala „podsłuchać” pracę neuronów

20 lutego 2026, 19:48
Naukowcy opracowali nową technologię, która pozwala niemal w całości obserwować i kontrolować aktywność elektryczną w tzw. mini-mózgach – trójwymiarowych strukturach hodowanych z ludzkich komórek macierzystych. Osiągnięcie może znacząco przyspieszyć badania nad chorobami neurologicznymi oraz rozwój nowych terapii.

Genetyczne odkrycie daje nadzieję na uratowanie światowych upraw bananów

20 lutego 2026, 15:57
Globalna produkcja bananów – jednego z najważniejszych owoców na świecie – od lat stoi w obliczu poważnego zagrożenia. Naukowcy ogłosili jednak przełomowe odkrycie, które może pomóc w stworzeniu odmian naturalnie odpornych na niszczycielską chorobę grzybową.

Nowo odkryty wirus olbrzymi może pomóc wyjaśnić pochodzenie życia

20 lutego 2026, 09:49
Świat wirusów wciąż skrywa wiele tajemnic, a każde nowe odkrycie zmienia nasze rozumienie granic między tym, co żywe, a tym, co tylko wykorzystuje życie do własnego istnienia. Naukowcy z Japonii opisali właśnie nowy gatunek wirusa olbrzymiego – ushikuvirus – który może dostarczyć ważnych wskazówek dotyczących ewolucji złożonych komórek, a nawet pochodzenia życia na Ziemi.
Reklama