Wiosna i lato to czas, kiedy chętnie uciekamy z domów na łono natury. Niestety, zielone trawniki, miejskie parki czy leśne ścieżki kryją w sobie ogromne zagrożenie. Choć kleszcze kojarzą nam się głównie z głębokim lasem, sanepid ostrzega: spotkamy je niemal wszędzie. Przenoszą one szereg niebezpiecznych chorób zakaźnych, z których najgroźniejsze to borelioza oraz kleszczowe zapalenie mózgu (KZM).
Kiedy kleszcze są najbardziej aktywne? Zwróć uwagę na zegarek
Wielu z nas żyje w przekonaniu, że kleszcze atakują tylko w upalne, letnie dni. To błąd. Roczny szczyt ich aktywności przypada na dwa okresy: maj-czerwiec oraz wrzesień-październik. Co gorsza, ze względu na coraz cieplejsze zimy, okres ich żerowania drastycznie się wydłuża. Pajęczaki te zapadają w letarg dopiero wtedy, gdy temperatura spada poniżej 4 stopni Celsjusza.
W ciągu doby kleszcze mają swoje ulubione godziny polowań. Sanepid wskazuje konkretne pory:
- Od pierwszej rosy do południa,
- Od godziny 16:00 aż do zmroku.
Warto o tym pamiętać, planując poranny jogging czy popołudniowy spacer z psem. Jeśli warunki pogodowe są niesprzyjające (np. susza lub ulewa), kleszcze przeczekują ten czas bezpiecznie ukryte w ściółce.
Gdzie możemy spotkać kleszcze? Lista miejsc zaskakuje
Myślisz, że w miejskiej dżungli jesteś bezpieczny? Nic bardziej mylnego. Sanepid przypomina, że naturalnym środowiskiem tych pajęczaków są nie tylko lasy liściaste i ich obrzeża. Kleszcze doskonale czują się na:
- przylegających do lasów użytkach zielonych i polanach,
- nadrzecznych łąkach oraz bagnach,
- w wysokich trawach i zaroślach,
- w przydomowych ogródkach, na działkach oraz w popularnych miejskich parkach.
Dlaczego ukąszenie kleszcza jest tak groźne?
Kleszcze nie bez powodu budzą strach. Przenoszone przez nie patogeny mogą wywołać poważne komplikacje zdrowotne.
Borelioza (choroba bakteryjna)
Borelioza, inaczej choroba z Lyme, to choroba bakteryjna. Niewielki odsetek kleszczy jest nosicielami i nie każdy kontakt z zakażonym kleszczem powoduje zachorowanie, ale jeśli borelioza się rozwinie, może prowadzić do poważnych powikłań. W ciągu 1-6 tygodni w miejscu ugryzienia przez kleszcza może się pojawić: rumień wędrujący - zmiana o kształcie owalnym, która w miarę upływu czasu się powiększa, gorączka, zmęczenie, bóle głowy, uczucie rozbicia.
Co zrobić po powrocie do domu?
Po każdym spacerze dokładnie obejrzyj siebie i swojego pupila. Zwróć szczególną uwagę na miejsca, gdzie skóra jest najdelikatniejsza: szyję, skórę głowy.
Jeśli doszło do ukąszenia, działaj natychmiast:
- Chwyć pajęczaka,
- Użyj pęsety lub lassa,
- Chwyć kleszcza jak najbliżej skóry za pomocą pęsety, specjalnego lassa lub pompki próżniowej. Dozwolone są wyłącznie narzędzia apteczne.
- Wyciągnij pewnym ruchem,
- Nie wykręcaj,
- Wyciągnij kleszcza zdecydowanym ruchem pionowo do góry.